مختصرى است مفيد در نحو از تصانيف معروف امام جمال الدين ابو محمد عبدالله بن يوسف بن احمد بن عبدالله بن هشام انصارى شافعى حنبلى متوفى سنه 761 از مشاهير اعلام و وجوه نحاة كه به علت اين كه مدتهاى مديد در حكم كتاب درسى متعلمين و مبتديان زبان عربى بوده چندين نفر از جمله خود مؤلف بر آن يا فقط بر شواهد آن شرح يا حاشيه نوشته اند و ما در اين موضع توفير وقت را از ذكر همه آن شروح و حواشى به كلى صرف نظر نموده قارئين محترم را براى مزيد اطلاع فعلا به كشف الظنون و فهرست دارالكتب المصريه ( 3 : 132 ) ارجاع مى دهيم . « غلامرضا عرفانيان » [ مجلس 17 / 195 و 25 / 248 ؛ كشف الظنون 2 / 1352 ؛ مرعشى 1 / 64 ؛ مشار عربى 559 ؛ رضوى الفبائى 354 ؛ چلبى 2 / 238 ؛ فهرست سپهسالار 2 / 357 و 5 / 222 ؛ معجم المطبوعات 275 ؛ كتابخانه ملك 1 / 313 ؛ كتابخانه جامع گوهرشاد 2 / 753 و 4 / 2093 ؛ مدرسه نمازى ص 257 ؛ الهيات مشهد 1 / 173 و 1 / 353 و 2 / 5 ؛ مدرسه خاتم الانبياء ص 170 و 197 ؛ امام صادق قزوين 1 / 197 ؛ مدرسه آية الله خوئى ص 83 ؛ التراث العربى 3 / 377 ؛ آية الله فاضل خوانساري 2 / 117 ؛ فهرست آستان قدس 12 / 202 - 208 و 12 / 294 و 12 / 372 و 12 / 405 و 12 / 422 ] 8121 ) نسخه شماره : 2305 - 195 / 12 آغاز : بسمله قال الشيخ الامام العالم . . . ابن هشام الانصارى . . . الحمدلله رافع الدرجات لمن انخفض بجلاله وفاتح البركات انجام : وهو الباقى وذلك اصل الباب وهذا آخر ما اردت املاؤه على هذه المقدمة . . . . وان يكفينا شرالحساد وان لايفضحنا . . . وانه الكريم الجواد والروف الرحيم الوهاب نسخ ، بى كا جلد : مقوا ، 102 برگ ، 15 - 18 سطر ، 11 * 17 سم 8122 ) نسخه شماره : 4164 - 84 / 21 نسخ ، محمد بن آخوند ملا عبدالله ، جمعه 18 جمادى الاولي 1248 ، در دارالسلطنه اصفهان ، جلد : ساغرى مشكى ، 116 برگ ، 14 سطر ، 16 * 20 سم 8123 ) نسخه شماره : 4199 - 119 / 21 نسخ ، بى كا ، قرن 13 ، جلد : تيماج قهوه اى ، 146 برگ ، 19 سطر ، 15 * 21 سم 8124 ) نسخه شماره : 4277 - 197 / 21 نسخ ، عبدالوهاب ، يكشنبه 4 شعبان المعظم 1244 ، جلد : تيماج مشكى ، 169 برگ ، 10 سطر ، 10 * 16 سم 8125 ) نسخه شماره : 4539 - 59 / 23 نستعليق ، اقل التجار على اكبر بن حاجى على اصغر ، 1275 ، جلد : مقوا ، 111 برگ ، 13 سطر ، 16 * 22 سم 8126 ) نسخه شماره : 4851 - 151 / 24 شكسته ، نستعليق ، بى كا جلد : تيماج مشكى ساده ، 113 برگ ، 14 سطر ، 11 * 17 سم 8127 ) نسخه شماره : 4977 - 67 / 25